ΠΡΑΣΙΝΟΙ ΟΥΡΑΝΟΞΥΣΤΕΣ - 10 ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ

Ένα παγκόσμιο κίνημα 'πράσινων' ουρανοξυστών, στο οποίο συμμετέχουν αρχιτέκτονες, μηχανικοί, προγραμματιστές, πελάτες αλλά και κυβερνήσεις βρίσκεται σε εξέλιξη τα τελευταία χρόνια. Αυτά τα κτίρια αναμένεται να διαμορφώσουν το μέλλον των υψηλών κατασκευών, χρησιμοποιώντας αειφορικές τεχνολογίες σε μία νέα κλίμακα. Ωστόσο, η έννοια ουρανοξύστης, τις περισσότερες φορές, σημαίνει σπατάλη ενέργειας, πόρων, υλικών αλλά και χρημάτων. Κάτι τέτοιο έρχεται σε αντίθεση με την αειφορική λογική, η οποία προωθεί κατασκευές σύμφωνα με τις πραγματικές ανθρώπινες ανάγκες και με γνώμονα το φυσικό περιβάλλον και την προστασία του. Στη συνέχεια παρουσιάζονται 10 παραδείγματα κατασκευών από την Ασία, την Ευρώπη και τη Β. Αμερική, οι οποίες, παρά το μέγεθος τους, στοχεύουν στον αειφορικό σχεδιασμό και στη μείωση της ενεργειακής κατανάλωσης.

GRAYLINGWELL [ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ]

Στην περιοχή Graylingwell της Μεγάλης Βρετανίας, όπου στεγάζονταν μέχρι πρόσφατα νοσοκομειακές μονάδες πρόκειται να αναπτυχθεί μια κοινότητα μηδενικών εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα μέχρι το 2019, όποτε, και αναμένεται να ολοκληρωθεί. Η έκταση των 35 εκταρίων θα μετατραπεί σε μία περιοχή αμιγώς κατοικιών περιλαμβάνοντας 750-800 διαμερίσματα καθώς και κτίρια εμπορικής και δημόσιας χρήσης συνολικής έκτασης 5.760 τ.μ. και 2.000 τ.μ. αντίστοιχα. Η πρώτη φάση της κατασκευής που περιλαμβάνει 110 κατοικίες έχει ήδη ολοκληρωθεί. Πρωταρχικός στόχος είναι η μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα πάνω από 40% σε σχέση με τις συμβατικές κατοικίες. Κάτι τέτοιο θα επιτευχθεί μέσω του κατάλληλου αρχικού σχεδιασμού και της ανάλυσης του μικροκλίματος της περιοχής.

ARTISAN VILLAGE [ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ]

Ο οικισμός Artisan είναι το αποτέλεσμα μίας εκ των τελευταίων ιδεών που ανέπτυξε η σχεδιαστική ομάδα ZEDfactory, βασιζόμενο σε ένα σύστημα σωλήνων τοποθετημένων μέσα στο έδαφος, με τρόπο που να επιτρέπει την κατασκευή πολυώροφων κτιρίων, με πολύ καλή ενεργειακή αποδοτικότητα, θερμομόνωση και χαμηλό κόστος. Η εφαρμογή της συγκεκριμένης τεχνικής παρέχει τη δυνατότητα να στεγαστούν ξενοδοχεία, φοιτητικές και οικογενειακές κατοικίες, χώροι εργασίας, αλλά και μικτές δημόσιες χρήσεις ή εκπαιδευτικοί χώροι χωρητικότητας ως 500 ατόμων. Είναι κατάλληλη σε περιπτώσεις όπου υπάρχουν ή επιθυμούμε χώρους πρασίνου πάνω από το κτίριο, καθώς και σε περιπτώσεις όπου ολόκληρα έργα ή κάποιο μέρος τους χρειάζονται να τοποθετηθούν μέσα στο έδαφος, δημιουργώντας προσβάσιμα δώματα  [εικόνα 1]

MASDAR [ΗΝΩΜΕΝΑ ΑΡΑΒΙΚΑ EΜΙΡΑΤΑ]

Η Masdar είναι μία πόλη που κατασκευάζεται αυτή τη στιγμή στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και χωροθετείται κοντά στην πόλη του Abu Dhabi [εικόνα 1], σχεδιασμένη από τη βρετανική αρχιτεκτονική ομάδα ‘Foster and Partners’. Βρίσκεται στη μέση της ερήμου και είναι μια πόλη μηδενικού ισοζυγίου ενέργειας, διοξειδίου του άνθρακα και απορριμμάτων. Το 2016 που προβλέπεται ότι θα ολοκληρωθεί, θα καταλαμβάνει έκταση 6 τετραγωνικών χιλιομέτρων, ενώ θα έχει 50.000 κατοίκους, 1.500 επιχειρήσεις και 40.000 καθημερινούς επισκέπτες. Αποτελεί ένα από τα βασικά έργα του προγράμματος ‘one planet living’ της WWF και της BioRegional, που αφορά την προσαρμογή του τρόπου ζωής και των απαιτήσεων με βάση τις δυνατότητες και τους πόρους που μπορεί να παρέχει ένας πλανήτης. 

ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΤΙΚΗ ΗΛΙΑΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ

Η ηλιακή ακτινοβολία, εκτός από τους φωτοβολταϊκούς ηλιακούς συλλέκτες, μπορεί να αξιοποιηθεί και στην παραγωγή ηλιακής συγκεντρωτικής ενέργειας. Το σύστημα αυτό περιλαμβάνει μηχανοκίνητα κάτοπτρα που ακολουθούν τη διεύθυνση του ήλιου και στέλνουν την ακτινοβολία σε ένα δοχείο με νερό. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα την αύξηση της θερμοκρασίας του νερού μέσα στο δοχείο μέχρι και 550°C, με συνέπεια τη δημιουργία ατμού. Στη συνέχεια ο ατμός περνάει από στρόβιλο ο οποίος τον μετατρέπει σε ηλεκτρική ενέργεια, η οποία διανέμεται στο δίκτυο. Το πρώτο σύστημα τέτοιου είδους στην Ευρώπη εφαρμόστηκε στην Ισπανία [PS10], όπου 624 κάτοπτρα, 120 τ.μ. το καθένα ακολουθούν τον ήλιο και κατευθύνουν τη συγκεντρωτική ακτινοβολία σε μία δεξαμενή, η οποία βρίσκεται σε πύργο ύψους 115 μέτρων [εικόνα 1]. Η ενέργεια που παράγεται από τη συγκεκριμένη εγκατάσταση καλύπτει τις ανάγκες περίπου 6.000 νοικοκυριών.

HOCKERTON HOUSING PROJECT [ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ]

Η μικρή κοινότητα των 5 κατοικιών στο Hockerton χωροθετείται σε μία έκταση 10 εκταρίων, πρώην αγροτικών χρήσεων. Βρίσκεται κοντά στην πόλη Nottingham του Ηνωμένου Βασιλείου και είναι σχεδιασμένη από του αρχιτέκτονες Brenda και Robert Vale. Η κατασκευή της ολοκληρώθηκε το 1998, ύστερα από 3 χρόνια σχεδιασμού και 1,5 χρόνου κατασκευής. Βασικός στόχος του σχεδιασμού ήταν η δημιουργία της πρώτης κοινότητας μηδενικού ενεργειακού ισοζυγίου στη Μεγάλη Βρετανία, η οποία θα ελαχιστοποιεί την ενεργειακή κατανάλωση και θα χρησιμοποιήσει ανακυκλωμένα υλικά κατά τη διάρκεια της κατασκευής της. Μέρος των κατοικιών καλύπτεται από το έδαφος [εικόνα 1], ενώ ο παθητικός ηλιακός σχεδιασμός επαρκεί για τη θέρμανση των εσωτερικών χώρων κατά τη διάρκεια του χειμώνα, χωρίς κάποιο επιπρόσθετο σύστημα θέρμανσης.

ΠΡΑΣΙΝΕΣ ΣΤΕΓΕΣ - 12 ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΩΣ

Οι πράσινες στέγες στα κτίρια αυξάνονται συνεχώς σε όλο τον κόσμο τα τελευταία χρόνια. Ξεκινώντας από την Ευρώπη, έχουν επεκταθεί, πλέον, και στη βόρεια Αμερική, όπου γνωρίζουν ιδιαίτερη επιτυχία, εξαιτίας των πλεονεκτημάτων που προσφέρουν. Τα βασικότερα πλεονεκτήματά τους αφορούν τη θερμομόνωση και την αύξηση της θερμοχωρητικότητας της πλάκας της οροφής. Από το 2009 έχει παρατηρηθεί αύξηση 115% στην επιφάνεια που καταλαμβάνουν οι πράσινες στέγες, καθώς όλο και περισσότερα κτίρια, από μικρές μονοκατοικίες μέχρι τεράστια εμπορικά κέντρα, ενσωματώνουν τα φυτεμένα δώματα στο σχεδιασμό τους. Παράλληλα, όμως, οι πράσινες στέγες συντελούν σε πολλές περιπτώσεις στη δημιουργία ενός αποτελέσματος υψηλής αισθητικής και αρχιτεκτονικής ποιότητας, καθώς και στη διαμόρφωση ενός ευχάριστου περιβάλλοντος διαβίωσης. Στη συνέχεια, παρουσιάζονται 12 παραδείγματα φυτεμένων δωμάτων από διάφορες περιοχές του πλανήτη.

ΕΚΠΟΜΠΕΣ ΔΙΟΞΕΙΔΙΟΥ ΤΟΥ ΑΝΘΡΑΚΑ

Οι εκπομπές άνθρακα [εικόνες 1, 2] έχουν αυξηθεί πολύ περισσότερο από το αναμενόμενο, σύμφωνα με νέα στοιχεία της Guardian, αυξάνοντας τις αμφιβολίες για το αν μπορεί πλέον να αντιμετωπιστεί η επικίνδυνη κλιματική αλλαγή. Οι εκπομπές άνθρακα από την ενεργειακή κατανάλωση έχουν αυξηθεί κατά 48% από το 1992, όταν έγινε η πρώτη Σύνοδος για τη Γη στο Ρίο. Σύμφωνα με την αμερικανική Στατιστική Υπηρεσία για την Ενέργεια (Energy Information Administration), το 2010 εκπέμφθηκαν 31,8 δισεκατομμύρια τόνοι άνθρακα από την κατανάλωση ενέργειας παγκοσμίως. Αυτό αποτελεί αύξηση κατά 6,7% σε σχέση με το 2009, σαφώς υψηλότερη, από τις σχετικές προβλέψεις του οργανισμού για την ίδια χρονιά.

SOLARSIEDLUNG [ΓΕΡΜΑΝΙΑ]

Ο οικισμός Solar Community [Solarsiedlung], σχεδιασμένος από τον αρχιτέκτονα Rolf Disch, χωροθετείται στην περιοχή Vauban στο νοτιοδυτικό άκρο της γερμανικής πόλης Freiburg. Αποτελεί ένα προάστιο το οποίο έχει αναδειχθεί σε ένα μοντέλο αειφορικής διαβίωσης. H πόλη Freiburg έχει χαρακτηριστεί ως η ηλιακή πρωτεύουσα της Ευρώπης, αποτελώντας χαρακτηριστικό παράδειγμα αξιοποίησης και προώθησης των ανανεώσιμων μορφών ενέργειας και του αειφορικού σχεδιασμού από τις δημόσιες στρατηγικές και τον αστικό σχεδιασμό μέχρι τις κατασκευές και τις τεχνολογίες. Θεωρείται μία από τις πιο ηλιόλουστες περιοχές της Γερμανίας με σχετικά ήπιο κλίμα και μέσες ελάχιστες και μέγιστες θερμοκρασίες, 2°C το Ιανουάριο και 20°C τον Ιούλιο αντίστοιχα.

Η ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΚΟΥΒΑΣ

Η Κούβα γιορτάζει μία νέα επανάσταση. Kηρύσσοντας πόλεμο σε κουζίνες πετρελαίου, ηλεκτρικά ψυγεία και λαμπτήρες πυρακτώσεως, εξελίσσεται στην πιο βιώσιμη χώρα του κόσμου. Το Pedro Pi, ένα μικρό χωριό με 650 κατοίκους, 40 χιλιόμετρα από την Αβάνα, βρίσκεται στο επίκεντρο. 'Τα δάση καταστρέφονται, τα ποτάμια στερεύουν και ακραία ξηρασία απειλεί τη γη. Πρέπει να ενωθούμε. Να εξεγερθούμε ενάντια στην καταστροφή αυτή.', υπογραμμίζει ο Osmel Turner, διάσημος ράπερ και ενεργό μέλος των κινητοποιήσεων υπέρ της προστασίας του περιβάλλοντος στην Κούβα. Οι αιτίες της ενεργειακής κρίσης στην Κούβα μας οδηγούν 60 χρόνια πριν με το εμπάργκο των ΗΠΑ που εξελίχθηκε, μετά την πτώση των σοσιαλιστικών καθεστώτων, σε μία κατάσταση έκτακτης ανάγκης.

ΤΟ ΠΛΥΝΤΗΡΙΟ ΡΟΥΧΩΝ ΠΟΥ ΛΕΙΤΟΥΡΓΕΙ ΜΕ ΑΝΘΡΩΠΙΝΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ

Σε πολλές περιοχές του αναπτυσσόμενου κόσμου, όπου εξακολουθεί να μην υπάρχει πρόσβαση στην ηλεκτρική ενέργεια, το πλύσιμο των ρούχων έχει εντελώς διαφορετική έννοια και συνεπάγεται έντονη σωματική εργασία και χάσιμο χρόνου. Αυτό το διαπίστωσαν με τα μάτια τους οι σχεδιαστές Alex Cabunoc και Ji A You από το Κολλέγιο του Λος Άντζελες, όταν επισκέφθηκαν τις παραγκουπόλεις του Περού. Εκεί, ευαισθητοποιήθηκαν όταν είδαν γυναίκες που κουβαλούσαν νερό από μακρινές αποστάσεις και έπλεναν για μέρες τα ρούχα με τα χέρια τους. Oπότε, αποφάσισαν να βρουν μια λύση για να καταστήσουν το πλύσιμο των ρούχων ανέξοδο και εύκολο. Έτσι δημιούργησαν το GiraDora, το φορητό πλυντήριο ρούχων που δουλεύει κάνοντας πεντάλ, όπως ένα ποδήλατο.

ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟΔΟΣΗ ΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ ΣΥΣΚΕΥΩΝ

Σύμφωνα με οδηγία της Ευρωπαϊκής Ένωσης προϊόντα που κυκλοφορούν στην αγορά όπως, λευκές ηλεκτρικές συσκευές, λαμπτήρες, αυτοκίνητα κ.α. θα πρέπει να έχουν ετικέτα ενεργειακής απόδοσης όταν διατίθενται προς αγορά ή πώληση. Η ενεργειακή κλάση των συσκευών περιγράφεται με λατινικούς χαρακτήρας από το A έως το G, από τις περισσότερο στις λιγότερο αποδοτικές. Ωστόσο, με την προσπάθεια συνεχούς βελτίωσης της ενεργειακής απόδοσης των συσκευών έχουν ενταχθεί, σε πολλές περιπτώσεις, και οι βαθμοί Α+, Α++ και Α+++. Παρόλα αυτά, θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψην κατά την αγορά μιας ηλεκτρικής συσκευής, ότι για τις διαφορετικές κατηγορίες συσκευών υπάρχει και διαφορετική ομαδοποίηση της ενεργειακής απόδοσης όπως θα παρουσιαστεί στη συνέχεια. Η ενεργειακή απόδοση των συσκευών δεν ταυτίζεται αποκλειστικά από την ενεργειακή κλάση, αλλά περιλαμβάνει και επιπλέον πληροφορίες, οι οποίες παρουσιάζονται στις ετικέτες ενεργειακής απόδοσης.

ΚΙΝΗΤΗ ΜΟΝΑΔΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ

Ο τομέας της ιατρικής περίθαλψης αποτελεί έναν από τους βασικούς στόχους της κρατικής πρόνοιας και της παροχής βασικών υπηρεσιών προς τους πολίτες. Αφορά το σύνολο των πολιτών, ανεξαιρέτως ηλικιακών, κοινωνικών και οικονομικών ομάδων. Παρόλα αυτά, δεν έχουν, όλα τα κομμάτια του πληθυσμού πρόσβαση με την ίδια ευκολία και άνεση στις διάφορες υπηρεσίες ιατρικής μέριμνας και υποστήριξηςΑυτό συμβαίνει για ποικίλους λόγους, αλλά στην περίπτωση της Ελλάδας ξεχωρίζουν δύο. Ο ένας αφορά τους κοινωνικοοικονομικούς παράγοντες και ο άλλους τους γεωγραφικούς.

13 ΑΠΛΟΙ ΤΡΟΠΟΙ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΤΟ ΣΠΙΤΙ [ΜΕΡΟΣ Β]

1. Πλυντήριο ρούχων
Ένα συνηθισμένο πλυντήριο ρούχων ευθύνεται για την έκλυση στην ατμόσφαιρα μεγάλης ποσότητας διοξειδίου του άνθρακα. Το 80-85% της ενέργεια που καταναλώνει ένα πλυντήριο κατά τη διάρκεια της λειτουργίας του οφείλεται στο ζέσταμα του νερού. Για το λόγο αυτό το πλύσιμο με ζεστό νερό έχει ως συνέπεια την έκλυση ως και 5 φορές περισσότερων αερίων του θερμοκηπίου, σε σχέση με το πλύσιμο με κρύο νερό. Η επιλογή, συνεπώς, προγραμμάτων με χαμηλότερη θερμοκρασία έχει τη δυνατότητα να ελαττώσει τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα ως και 3 κιλά σε κάθε πλύση, ενώ έχει αντίκτυπο και στου λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος. Παράλληλα τα απορρυπαντικά πλυντηρίου θα πρέπει να χρησιμοποιούνται με σύνεση και όχι σε υπερβολικές ποσότητες, καθώς για την παραγωγή 100ml απορρυπαντικού εκλύεται στο περιβάλλον τουλάχιστον 1 κιλό διοξειδίου του άνθρακα.

13 ΑΠΛΟΙ ΤΡΟΠΟΙ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΤΟ ΣΠΙΤΙ [ΜΕΡΟΣ Α]

1. Μείωση κατανάλωσης
Καθώς τα γεύματα, οι τηλεοράσεις και τα σπίτια μεγαλώνουν, αυξάνονται και οι απαιτήσεις από τη γη. Το οικολογικό αποτύπωμα του μέσου Αμερικανού [1] είναι πάνω από 100 στρέμματα, δηλαδή πενταπλάσιο από αυτό που η Γη μπορεί να αντέξει αν όλοι είχαν τις ίδιες καταναλωτικές απαιτήσεις. Είναι εύκολο να μειωθεί το οικολογικό αποτύπωμα αποφεύγοντας την άσκοπη κατανάλωση. Μήπως για να φτιάξουμε ένα φλιτζάνι τσάι βράζουμε νερό για έξι; Μήπως φεύγοντας από ένα δωμάτιο αφήνουμε την τηλεόραση και το στερεοφωνικό σε λειτουργία; Μήπως πετάμε καινούργια πράγματα; Αυτές οι πράξεις ίσως φαντάζουν ασήμαντες, ωστόσο, δρουν συσωρευτικά και συντελούν στην αύξηση του οικολογικού μας αποτυπώματος.

ΑΠΟΔΟΣΗ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΩΝ ΣΥΛΛΕΚΤΩΝ

Με απόδοση περίπου 15%, οι σύγχρονοι φωτοβολταϊκοί συλλέκτες αποτελούν τον πιο εύκολο και προβλέψιμο τρόπο παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. Μία εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συλλεκτών έκτασης 7 τετραγωνικών μέτρων, συνολικής ισχύος 1kW, παρέχει τη δυνατότητα να παραχθούν περισσότερες από 1.300 kWhs ενέργειας ετησίως. Η αποδοτικότητά τους εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το κλίμα της περιοχής, την τοποθέτησή τους και την ηλιοφάνεια. Παρόλα αυτά, όμως, παράγουν πάνω από το 50% της ισχύος του ακόμα και με την έμμεση ηλιακή ακτινοβολία. Ο βέλτιστος προσανατολισμός για την τοποθέτηση φωτοβολταϊκών συστημάτων είναι ο νότιος και σε γωνία 20° μικρότερη από το γεωγραφικό πλάτος της περιοχής, με σχεδόν απόλυτο ποσοστό αποδοτικότητας στην άμεση ακτινοβολία.

ΑΝΕΜΙΣΤΗΡΕΣ ΟΡΟΦΗΣ

Η χρήση ανεμιστήρων οροφής μπορεί με σχετικά μικρή κατανάλωση ενέργειας να βελτιώσει τα επίπεδα θερμικής άνεσης καθ' όλη τη διάρκεια του έτους. Παρόλο που δε μεταβάλλουν τη θερμοκρασία του αέρα, η κίνηση και η ροή που δημιουργούν βελτιώνει τη θερμική άνεση. Τις περισσότερες φορές η εγκατάσταση ανεμιστήρων οροφής στοχεύει στην εκμετάλλευση του δροσερού ρεύματος αέρα εντός των δωματίων την καλοκαιρινή περίοδο. Ωστόσο, συμβάλλουν και στην καλύτερη κυκλοφορία του αέρα, η οποία μπορεί να αξιοποιηθεί όλες τις εποχές. Η κυκλοφορία του αέρα που επιτυγχάνεται με τη χρήση ανεμιστήρων οροφής, αν και υποτιμημένη, αποτελεί την πιο αποτελεσματική μέθοδο αξιοποίησή τους.

STRATA SE1 [ΛΟΝΔΙΝΟ]

Η ανακατασκευή της περιοχής Elephant & Castle του νότιου Λονδίνου που αναμένεται να ολοκληρωθεί το 2020 αποτελεί ένα από το πιο φιλόδοξα προγράμματα αστικής ανάπτυξης σε Ευρωπαϊκό επίπεδο. Ανάμεσα στα έργα που θα πραγματοποιηθούν, περιλαμβάνονται κατεδαφίσεις παλιών κτιρίων για την ανέγερση νέων, δημιουργία ελεύθερων δημόσιων χώρων και χώρων πρασίνου. Ο συνολικός προϋπολογισμός της ανάπλασης αγγίζει τα 2 δις ευρώ και θα περιλαμβάνει τη δημιουργία 5.000 νέων κατοικιών καθώς και εμπορικών κτιρίων με σκοπό να αποτελέσουν τοπόσημα. Το κτίριο Strata SE1 [εικόνες 1, 2] της βρετανικής αρχιτεκτονικής ομάδας BFLS αποτελεί τον πρώτο από τους ουρανοξύστες που θα κατασκευαστούν στην περιοχή και θα διαμορφώσουν το νέο χαρακτήρα της περιοχής. Εκτείνεται σε 43 ορόφους, έχοντας συνολικό ύψος 148 μέτρα. Στεγάζει 408 διαμερίσματα, τα οποία μαζί με τους κοινόχρηστους χώρους καταλαμβάνουν έκταση 28.400 τετραγωνικά μέτρα και έχουν τη δυνατότητα να φιλοξενήσουν περισσότερους από 1.000 μόνιμους κατοίκους. Ο σχεδιασμός και η κατασκευή του κτιρίου διήρκησε περίπου 4 χρόνια και ολοκληρώθηκε τον Ιούνιο του 2010, στοιχίζοντας περίπου 130 εκατομμύρια ευρώ.

ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ - ΤΕΧΝΗΤΟΣ ΦΩΤΙΣΜΟΣ

Η χρήση ενεργειακά αποδοτικού εξοπλισμού [εικόνα 1] μπορεί να συνεισφέρει σημαντικά στη μείωση της ενεργειακής κατανάλωσης του κτιρίου, περισσότερο από 25%. Παρόλο που είναι συνήθως ακριβότερος κατά την αγορά, η διάφορα είναι πολύ μικρή σε σχέση με την επιπλέον ενέργεια που θα καταναλώσει κατά τη διάρκεια ζωής του. Επιπλέον, οι ενεργειακά αποδοτικές συσκευές εκτός από τις μειωμένες ανάγκες για ενέργεια, πολλές φορές κάνουν εξοικονόμηση και σε άλλους τομείς, για παράδειγμα ένα πλυντήριο υψηλής ενεργειακής κλάσης χρειάζεται και λιγότερο νερό για τη λειτουργία του. Βέβαια, μόνο η χρήση ενεργειακά αποδοτικού εξοπλισμού δεν είναι αρκετή αν δεν υπάρχει και η σωστή συντήρηση του, με σκοπό να αυξηθεί όσο το δυνατόν περισσότερο η διάρκεια ζωής του αλλά και για να διατηρείται η αποδοτικότητά του. Παρόλα αυτά, η χρήση ενεργειακά αποδοτικού εξοπλισμού μπορεί να έχει ακόμα πιο ουσιαστικά αποτελέσματα, μόνο εφόσον εφαρμοστεί σε μεγάλη κλίμακα και όχι αποσπασματικά σε ορισμένα κτίρια.

ΘΕΡΜΑΝΣΗ – ΨΥΞΗ

Τα κτίρια μηδενικού ενεργειακού ισοζυγίου μπορούν να μηδενίσουν, σχεδόν, την ανάγκη για θέρμανση και ψύξη των εσωτερικών χώρων. Για να επιτευχθεί αυτό, πρέπει να έχουν πολύ καλή θερμομόνωση και αεροστεγάνωση, όντας θερμικά συμπαγή και χωρίς ανεξέλεγκτες διαρροές αέρα. Οι απώλειες θερμότητας τέτοιων κατασκευών είναι τόσο μικρές που μπορούν να αναπληρωθούν με πολύ απλούς τρόπους, όπως αξιοποιώντας τη θερμότητα που παράγουν οι ηλεκτρικές συσκευές κατά τη λειτουργία τους, οι άνθρωποι που δραστηριοποιούνται σε ένα χώρο και τα φωτιστικά σώματα. Και η θερμότητα που προέρχεται από την ηλιακή ακτινοβολία και εισέρχεται στο εσωτερικό του κτιρίου από τα ανοίγματα του μπορεί να συμβάλλει στην επίτευξη συνθηκών άνεσης. Τα ανοίγματα που έχουν νότιο προσανατολισμό, με κατάλληλη τοποθέτηση μπορούν να παρέχουν τουλάχιστον το 20% των ετήσιων απαιτήσεων θέρμανσης.

ΦAINOMENO ΘΕΡΜΙΚΗΣ ΑΣΤΙΚΗΣ ΝΗΣΙΔΑΣ [HEAT ISLAND EFFECT]

Με τον όρο θερμική αστική νησίδα ορίζεται η τάση των κέντρων των πόλεων να παρουσιάζουν υψηλότερες θερμοκρασίες αέρα σε σχέση με την ύπαιθρο που τις περιβάλλει την ίδια χρονική στιγμή, φθάνοντας ακόμα και τους 15°C [εικόνα 1]. Οι συνθήκες περιορισμένου ανέμου ή άπνοιας ευνοούν τη δημιουργία και την ένταση του συγκεκριμένου φαινομένου, το οποίο είναι εντονότερο κατά τις νυχτερινές ώρες σε σχέση με την υπόλοιπη ημέρα. Τα κυριότερα αίτια του φαινομένου είναι τροποποίηση της επιφάνειας του εδάφους, λόγω αστικής ανάπτυξης, καθώς και η παραγωγή θερμότητας από τα στοιχεία του αστικού περιβάλλοντος.

ΦΥΤΕΜΕΝΑ ΔΩΜΑΤΑ [ΠΡΑΣΙΝΕΣ ΣΤΕΓΕΣ]

Τα φυτεμένα δώματα είναι μια τεχνική που ξεκίνησε από τις χώρες της βόρειας Ευρώπης και συμβάλλει στην καλύτερη θερμομόνωση του κτιρίου, ούσα ακόμα πιο αποτελεσματική όταν δεν υπάρχει κάποια άλλη μέθοδος θερμομόνωσης του δώματος. Αυτό συμβαίνει διότι οι στέγες αποτελούν τις πιο εκτεθειμένες επιφάνειες του κτιρίου στην ηλιακή ακτινοβολία και στις περιβαλλοντικές θερμοκρασίες. Η κάλυψη των δωμάτων με βλάστηση, εκτός από μόδα και αποτελεσματικό τρόπο αύξησης της θερμομόνωσης, συμβάλλει παράλληλα στην αύξηση της θερμοχωρητικότητας, στη βελτίωση του μικροκλίματος της περιοχής και των συνθηκών άνεσης του εσωτερικού περιβάλλοντος.

ΦΥΣΙΚΟΣ ΦΩΤΙΣΜΟΣ - ΣΚΙΑΣΜΟΣ

Η επίτευξη υψηλών επιπέδων φυσικού φωτισμού, μειώνει την ανάγκη για τεχνητό φωτισμό και συνεπώς για ηλεκτρική ενέργεια. Η κατασκευή ηλιακού θερμοκηπίου αυξάνει του φως του ηλίου που εισέρχεται στο εσωτερικό του κτιρίου, συμβάλλοντας προς αυτή την κατεύθυνση. Ωστόσο, σπουδαίο ρόλο παίζει και ο κατάλληλος σκιασμός του κτιρίου, που θα αποτρέπει την ηλιακή ακτινοβολία από το  να εισέλθει στο εσωτερικό του κατά τη θερινή περίοδο, αποφεύγοντας την υπερθέρμανση του, αλλά, παράλληλα, να επιτρέπει το φυσικό φως να εισέρχεται σε αυτό όλη τη διάρκεια του έτους [εικόνες 1, 2]. Για να επιτευχθεί αυτό, είναι απαραίτητο κατά τη διάρκεια του σχεδιασμού να επιλεχθεί τόσο η κατάλληλη μέθοδος σκίασης όσο και η ορθολογική χρήση των ανοιγμάτων. Υπάρχουν δύο βασικοί τρόποι σκιασμού, ο εσωτερικός και ο εξωτερικός, οι οποίοι μπορούν να είναι είτε κινητοί είτε σταθεροί. 

ΠΑΘΗΤΙΚΟΣ ΗΛΙΑΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ - ΗΛΙΑΚΟ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟ

Ένα πολύ σημαντικό στοιχείο που πρέπει να ληφθεί υπόψη κατά το σχεδιασμό είναι ο προσανατολισμός του κτιρίου. Η κύρια όψη του είναι προτιμότερο να έχει νότιο προσανατολισμό ή όσο μικρότερη απόκλιση από το νότο, εφόσον κάτι τέτοιο είναι εφικτό. Ο νότιος προσανατολισμός της κύριας όψης μπορεί να μειώσει σε σημαντικό βαθμό την ανάγκη για θέρμανση κατά τη χειμερινή περίοδο, με τη χρήση ενός ηλιακού θερμοκηπίου [εικόνα 1]. Η δημιουργία μίας ενιαίας γυάλινης επιφάνειας σε όλο το ύψος του κτιρίου έχει τη δυνατότητα να εκμεταλλευτεί την ιδιότητα του θερμοκηπίου. Δημιουργείται, δηλαδή, ένα γυάλινο κέλυφος εξωτερικά της κατασκευής, όπου πλέον οι εξωτερικοί τοίχοι του κτιρίου είναι οι εσωτερικοί τοίχοι του θερμοκηπίου. Κατά τη διάρκεια του χειμώνα η γυάλινη πρόσοψη είναι κλειστή και τα ανοίγματα του κτιρίου ανοικτά, ώστε να διεισδύει και να εγκλωβίζεται η ηλιακή ακτινοβολία στο εσωτερικό του κτιρίου παρέχοντας φυσικό φωτισμό και θερμικά οφέλη.

ΠΕΡΛΙΤΗΣ - ΕΝΑ ΥΛΙΚΟ ΜΕ ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΗ ΘΕΡΜΟΜΟΝΩΤΙΚΗ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ

Ο περλίτης είναι ένα άμορφο ηφαιστειακό γυαλί με σχετικά υψηλή περιεκτικότητα σε νερό, το οποίο σχηματίζεται, συνήθως, από την ενυδάτωση του οψιανού [ηφαιστειακό πέτρωμα]. Παράγεται με φυσικό τρόπο, ενώ, έχει την ασυνήθιστη ιδιότητα να διογκώνεται σημαντικά όταν θερμαίνεται. Όσο η θερμοκρασία αυξάνεται το νερό που εμπεριέχει εξατμίζεται, ωστόσο, η δομή του υλικού εμποδίζει τη διαφυγή του ατμού που δημιουργείται στο περιβάλλον. Αυτό, έχει ως αποτέλεσμα τον εγκλωβισμό του εντός της δομής του υλικού, το οποίο αυξάνει κατά συνέπεια τον αρχικό του όγκο κατά 7-16 φορές. Η πυκνότητα του μη διογκωμένου περλίτη είναι περίπου 1.100 κιλά/κυβικό μέτρο, ενώ του διογκωμένου περλίτη 30-150 κιλά/κυβικό μέτρο. Το χρώμα του υλικού όταν διογκώνεται, εξαιτίας της ανακλαστικότητας των εγκλωβισμένων φυσαλίδων αέρα, είναι γυαλιστερό λευκό [εικόνα 1].

ΑΝΕΜΟΓΕΝΝΗΤΡΙΕΣ ΣΕ ΣΥΓΚΡΙΣΗ ΜΕ ΤΑ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΑ ΠΑΝΕΛ

ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ
Μία καλά σχεδιασμένη ανεμογεννήτρια έχει αντίστοιχα πλεονεκτήματα με ένα σύστημα φωτοβολταϊκών ηλιακών συλλεκτών, όπως:
- Παραγωγή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές.
- Ελαχιστοποίηση των απωλειών μετάδοσης.
- Παραγωγή σημαντικών ποσοτήτων ηλεκτρικής ενέργειας
Ωστόσο, η εκμετάλλευση της αιολικής ενέργειας έχει και ορισμένα επιπλέον πλεονεκτήματα σε σύγκριση με ένα σύστημα φωτοβολταϊκών. Τα βασικότερα από αυτά είναι:
- Μειωμένο κόστος ανά μονάδα παραγόμενης ενέργειας.
- Δυνατότητα παραγωγής μεγαλύτερων ποσοτήτων ηλεκτρικής ενέργειας σε κατασκευές που η στέγη ή το δώμα τους είναι μικρής έκτασης και δεν ευνοεί την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών πάνελ, ενώ ούτε το κέλυφός τους είναι κατάλληλο για την τοποθέτησή τους.
- Σχετικά απλή μέθοδος εγκατάστασής των οικιακών συστημάτων εκμετάλλευσης της αιολικής ενέργειας, κάτι το οποίο τα έχει κάνει αρκετά δημοφιλή τα τελευταία χρόνια [εικόνα 1].

ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΜΕΓΕΘΟΥΣ ΑΙΟΛΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

Σκοπός της εγκατάστασης ενός αιολικού συστήματος είναι η παραγωγή της απαραίτητης ενέργειας ώστε να καλύπτει τις ανάγκες με βάση τις οποίες σχεδιάστηκε. Η επίτευξη κάτι τέτοιου προϋποθέτει μία σειρά από βήματα που πρέπει να ακολουθηθούν. Ο υπολογισμός της ελάχιστης απαιτούμενης ενέργειας που θα πρέπει να παραχθεί από το σύστημα αποτελεί το αρχικό και ταυτόχρονα το σημαντικότερο σημείο της μελέτης. Ο υπολογισμός ακολουθεί αντίστοιχη διαδικασία με αυτή των συστημάτων εκμετάλλευσης της ηλιακής ενέργειας. Στη συνέχεια, θα παρουσιαστούν τα βασικά βήματα που θα πρέπει να ακολουθηθούν για τον αποτελεσματικό σχεδιασμό ενός αιολικού συστήματος.

ΚΟΣΤΟΣ ΑΝΕΜΟΓΕΝΝΗΤΡΙΩΝ ΜΙΚΡΟΥ ΜΕΓΕΘΟΥΣ

Η εκμετάλλευση της αιολικής ενέργειας θεωρείται, ήδη, μία ώριμη τεχνολογία. Για το λόγο αυτό οι δυνατότητες αλλά και οι πιθανότητες γαι μελλοντικής μείωση του κόστους εγκατάστασης των συστημάτων είναι, μάλλον, περιορισμένες. Αντίθετα, το κόστος των φωτοβολταϊκών ηλιακών συλλεκτών σχετίζεται σε μεγάλο βαθμό από την αξιοποίηση συγκεκριμένων υλικών και τεχνολογιών, με αποτέλεσμα να αναμένονται συνεχείς μειώσεις των τιμών τους τα επόμενα χρόνια. Το κόστος εγκατάστασης αιολικών συστημάτων εξαρτάται κυρίως από το μεγεθός τους και κατά συνέπεια τη δυνατότητά τους να παράξουν ενέργεια. Για παράδειγμα, το συνολικό κόστος εγκατάστασης ενός συστήματος ισχύος 2,5 kW, συνδεδεμένο στο κεντρικό δίκτυο ηλεκτρικού ρεύματος, ανέρχεται σε περίπου 15.000 ευρώ. Το ποσό αυτό αφορά ένα πλήθος στοιχείων και εξαρτημάτων τα οποία παρουσιάζονται αναλυτικότερα παρακάτω.

ΑΝΕΜΟΓΕΝΝΗΤΡΙΕΣ ΚΑΘΕΤΟΥ [ΚΑΤΑΚΟΡΥΦΟΥ] ΑΞΟΝΑ ΠΕΡΙΣΤΡΟΦΗΣ

Οι ανεμογεννήτριες κάθετου άξονα περιστροφής έχουν, συνήθως, χαμηλότερη απόδοση σχετικά με τις ανεμογεννήτριες οριζόντιου άξονα, γι' αυτό δεν είναι και ιδιαίτερα διαδεδομένες. Ωστόσο, παρουσιάζουν μεγαλύτερο αρχιτεκτονικό ενδιαφέρον, ενώ είναι πιθανό να είναι πιο αποτελεσματικές στο αστικό περιβάλλον, καθώς έχουν τη δυνατότητα να εκμεταλλεύονται τους ανέμους διαφορετικών κατευθύνσεων. Υπάρχουν δύο βασικοί τύποι κατασκευής ανεμογεννητριών κατακόρυφου άξονα, η Savonius [εικόνα 1] και η Darrieus [εικόνες 2, 3, 4]. Η Savonius έχει σχήμα S στην κάτοψη, ενώ η Darrieus είναι σαν καλάθι. Ωστόσο, υπάρχουν και ανεμογεννήτριες που είναι συνδυασμός των δύο αυτών τύπων [εικόνα 5]. 

ΑΝΕΜΟΓΕΝΝΗΤΡΙΕΣ ΣΤΟ ΚΕΛΥΦΟΣ ΤΩΝ ΚΤΙΡΙΩΝ

Η ενέργεια που προέρχεται από τους ανέμους έχει πολύ μεγάλη ισχύ. Από την αρχαιότητα, ήδη, οι άνθρωποι την εκμεταλλεύονται για διάφορους λόγους. Η δύναμή της οφείλεται στις διακυμάνσεις των ατμοσφαιρικών πιέσεων εξαιτίας της θερμότητας του αέρα από την ηλιακή ακτινοβολία. Η ενέργεια που έχει τη δυνατότητα να παράξει μια ανεμογεννήτρια εξαρτάται σε πολύ μεγάλο βαθμό από την ταχύτητα του ανέμου. Για το λόγο αυτό μικρές διαφορές στην ταχύτητα των ανέμων επηρεάζουν σημαντικά την παραγόμενη ενέργεια. Εμπόδια, όπως, δένδρα και κτίρια μπορούν να μεταβάλλουν σημαντικά τη ροή του αέρα και συνεπώς την απόδοση μιας ανεμογεννήτριας. Στα κτίρια μπορούν να εγκατασταθούν αιολικά συστήματα μικρού μεγέθους, δηλαδή ανεμογεννήτριες με μικρή διάμετρο περιστροφής, οι οποίες, όμως, παράγουν και σχετικά μειωμένα ποσά ενέργειας [εικόνα 1]. Ανεμογεννήτριες με μεγαλύτερη διάμετρο περιστροφής παράγουν κατά κανόνα περισσότερη ενέργεια.

ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ ΔΟΜΙΚΩΝ ΥΛΙΚΩΝ

Στο παρελθόν τα κτίρια κατασκευάζονταν από φυσικά υλικά, όπως πέτρα, λάσπη, άχυρο και πυλό, συνεπώς μετά την κατεδάφισή τους, είτε απλώς επέστρεφαν στο φυσικό τους περιβάλλον είτε επαναχρησιμοποιούνταν από γενιά σε γενιά. Αυτό είχε ως συνέπεια τα απορρίμματα των κτιρίων να είναι σχεδόν μηδενικά. Ωστόσο, με το πέρασμα των χρόνων και με τη συνεχή ανάπτυξη της τεχνολογίας των κατασκευαστικών υλικών, τα απορρίμματα των κτιρίων γίνονταν ολοένα και περισσότερα. Επομένως, εκτός από τη μεγάλη εμπεριεχόμενη ενέργεια που περιλαμβάνουν τα υλικά, υπάρχει και το πρόβλημα της διάθεσής τους μετά την κατεδάφιση των κτιρίων. Συνήθως, καταλήγουν στο φυσικό περιβάλλον, προκαλώντας ανεπανόρθωτη ζημιά στο οικοσύστημα.

ΔΑΣΙΚΕΣ ΕΚΤΑΣΕΙΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΩΣ

Η Γαλλική Γουιάνα είναι η χώρα με το μεγαλύτερο ποσοστό δασών σε σχέση με την έκταση της, το οποίο ανέρχεται σε 98%. Το μέσο ποσοστό δασικών εκτάσεων ανά χώρα παγκοσμίως είναι λίγο περισσότερο από 30%. Σε πολλές περιοχές του πλανήτη οι δασικές εκτάσεις αυξάνονται σε ετήσια βάση. Στην Ευρώπη, για παράδειγμα, προστίθενται περίπου 7.700 τετραγωνικά χιλιόμετρα δασικών εκτάσεων κάθε χρόνο. Η μεγαλύτερη αύξηση παρατηρείται στην Κίνα, η οποία μέσα από συνεχή προγράμματα αναδάσωσης στοχεύει στο διπλασιασμό των δασικών εκτάσεων της χώρας τις επόμενες τέσσερις δεκαετίες, δηλαδή από 22% σε 44%. Παρόλα αυτά, σε παγκόσμιο επίπεδο, υπάρχει μείωση στην ετήσια έκταση δασών κατά 56.000 τ.χλμ. ετησίως. Ωστόσο, η συγκεκριμένη μείωση είναι μικρότερη σε σχέση με αυτή που λάμβανε χώρα τη δεκαετία του '90 με 83.000 τ.χλμ. ετησίως λιγότερων δασικών εκτάσεων παγκοσμίως. Οι δασικές εκτάσεις διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στην μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα, καθώς έχουν τη δυνατότητα να απορροφούν μέχρι και το 1/3 αυτών.

KUWAIT INTERNATIONAL AIRPORT

Το διεθνές αεροδρόμιο του Κουβέιτ είναι σχεδιασμένο από την αρχιτεκτονική ομάδα 'Foster+Partners'. Θα έχει τη δυνατότητα να φιλοξενεί 13 εκατομμύρια επισκέπτες ετησίως, με μελλοντική προοπτική ακόμα για το διπλασιασμό τους. Θα αποτελείται από δύο όμοιους τερματικούς σταθμούς, ανεξάρτητους μεταξύ τους. Το κάθε κτίριο θα εκτείνεται σε τρεις ακτίνες συμμετρικά τοποθετημένες γύρω από ένα αίθριο ύψους 25 μέτρων. Η περίμετρος των ακτινών, που θα ξεπερνά σε μήκος τα 1,2 χιλιόμετρα θα αξιοποιείται ως χώρος στάθμευσης και επιβίβασης-αποβίβασης των αεροπλάνων. Αποτελεί το τέταρτο αεροδρόμιο που σχεδιάζει η συγκεκριμένη αρχιτεκτονική ομάδα μετά από αυτά του Stansted, του Χονγκ Κονγκ και του Πεκίνου, με το οποίο παρουσιάζουν αρκετές ομοιότητες σχετικά με τη δομή τους.

ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΟΙ ΣΥΛΛΕΚΤΕΣ ΔΩΜΑΤΟΣ ΥΠΟ ΚΛΙΣΗ

Για τη μεγιστοποίηση της απόδοσης των φωτοβολταϊκών συλλεκτών του δώματος της κατασκευής, τοποθετούνται με τη βέλτιστη δυνατή κλίση και προσανατολισμό. Με τη συγκεκριμένη διάταξη μπορούν να τοποθετηθούν στο δώμα του κτιρίου 85 συλλέκτες με νότιο προσανατολισμό και με κλίση 30° σε σχέση με το οριζόντιο επίπεδο. Η απόσταση μεταξύ των συστοιχιών είναι 0,6 μέτρα [εικόνες 1, 2]. Ο κάθε συλλέκτης καταλαμβάνει επιφάνεια 1,7 τ.μ. [1,7*1,0 μέτρα οι διαστάσεις του] και έχει ονομαστική ισχύ 240 Watt. Η εγκατεστημένη ισχύς του συγκεκριμένου συστήματος ανέρχεται σε 20,4 kW. Χρησιμοποιώντας το λογισμικό PVGIS, [εικόνα 3] υπολογίζεται ότι η συνολική ενέργεια που παράγεται ετησίως ανέρχεται περίπου στις 24.500 kWh.

ΣΥΜΒΑΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

Για την κατάσταση στην οποία έχει περιέλθει το περιβάλλον, ευθύνεται κατά κύριο λόγο η ραγδαία οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη των τελευταίων δεκαετιών, όπου η ευμάρεια και η αύξηση του βιοτικού επιπέδου είναι άρρηκτα συνδεδεμένες με την κατανάλωση των φυσικών και ορυκτών πόρων χωρίς όρια και περιορισμούς [εικόνα 1]. Η προοπτική για ένα βιώσιμο μέλλον εξαρτάται από το πόσο γρήγορα οι κοινωνίες θα στραφούν από τα ορυκτά καύσιμα σε ανανεώσιμες μορφές ενέργειας, καθώς προβλέπεται ότι στο τέλος του 21ου αιώνα η ζήτηση για ενέργεια θα είναι τριπλάσια σε σχέση με την τωρινή. Η χρησιμοποίηση ανανεώσιμων πηγών έχει ενταθεί τα τελευταία χρόνια, κυρίως, λόγω της συνεχώς αυξανόμενης ζήτησης από τις ταχύτατα αναπτυσσόμενες χώρες της Ασίας, όπως η Κίνα και η Ινδία. Παρόλα αυτά, η εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα θα συνεχίσει να αυξάνεται τις επόμενες δεκαετίες, σε μεγάλο βαθμό εξαιτίας της ανάπτυξης των παραπάνω χωρών [1], με το 85% της ενεργειακής κατανάλωσης να εξακολουθήσει να προέρχεται από την καύση ορυκτών καυσίμων [2]. Επομένως, το σενάριο που θα απέτρεπε μια επικίνδυνη κλιματική αλλαγή εφόσον δεν εξορυχτεί παραπάνω από το 20-25% των διαθέσιμων αποθεμάτων ορυκτών καυσίμων, τίθεται με αυτόν τον τρόπο σε αμφιβολία [εικόνα 2].

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ

Σύμφωνα με μελέτη του 2001 [1], έγινε μια πρόγνωση για την αύξηση της θερμοκρασίας του πλανήτη το 2100 και εκτιμήθηκε ότι θα είναι μεταξύ 1,4-5,8°C. Μια πιο πρόσφατη μελέτη όμως, υπολόγισε ότι τη συγκεκριμένη χρονολογία η θερμοκρασία του πλανήτη θα έχει αυξηθεί 1,9-11,5°C, με την μεγαλύτερη πιθανότητα να είναι γύρω στους 3,4°C. Μια αύξηση της μέσης θερμοκρασίας της γης κατά 5οC θα καταστήσει το 70% των καλλιεργήσιμων εκτάσεων σε άγονες περιοχές [εικόνα 1]. Παράλληλα, η σταδιακή αύξηση της θερμοκρασίας της ατμόσφαιρας, που οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στη συνεχή αύξηση των εκπομπών αέριων ρύπων, οδηγεί στο λιώσιμο των πάγων σε κάθε σημείο του πλανήτη. 

ONE BRIGHTON [ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ]

Η συγκεκριμένη ανάπτυξη πραγματοποιείται στην πόλη Brighton της νότιας Αγγλίας. Σε μια έκταση 4.000 τ.μ., στο κέντρο της πόλης, όπου στο παρελθόν χρησιμοποιήθηκε κυρίως ως χώρος στάθμευσης αυτοκινήτων, δημιουργούνται 172 διαμερίσματα, 1.200 τ.μ. εμπορικών και γραφειακών χρήσεων και 1.000 τ.μ. δημόσιων χώρων. Αναμένεται να είναι μία κοινότητα σχεδόν μηδενικών εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα [1] και απορριμμάτων, καλύπτοντας παράλληλα της αρχές του προγράμματος One Planet Living. Στόχος του έργου είναι η επίτευξη συνθηκών διαβίωσης υψηλής ποιότητας, παράλληλα με την τη λογική χρήση των φυσικών πόρων. Έλαβε την πλατινένια πιστοποίηση του LEED για την ενεργειακή της  αποδοτικότητα, η οποία οφείλεται στον κατάλληλο αρχικό σχεδιασμό και στην εφαρμογή διαφόρων τεχνικών κατά τη διάρκεια της κατασκευής.

ZIRA ISLAND [ΑΖΕΡΜΠΑΪΤΖΑΝ]

To νησί Zira έχει έκταση ένα τετραγωνικό χιλιόμετρο περίπου και χωροθετείται στην Κασπία Θάλασσα, 8 χιλιόμετρα από την πρωτεύουσα του Αζερμπαϊτζάν, Μπακού. Η αρχιτεκτονική ομάδα ‘BIG’ προτείνει τη δημιουργία ενός οικισμού μηδενικών εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα, ο οποίος δε θα βασίζεται σε εξωτερικές πηγές, αλλά θα είναι ενεργειακά αυτόνομος, παρέχοντας κατάλληλες συνθήκες διαβίωσης με τις ελάχιστες ενεργειακές απαιτήσεις [εικόνα 1]. Το νησί θα συνδέεται με την ηπειρωτική χώρα μέσω αέρος και θαλάσσης, ενώ στο δίκτυο του νησιού θα κυκλοφορούν, σε περιορισμένο αριθμό, ηλεκτρικά αυτοκίνητα και ταξί. Για να επιτευχθεί μηδενικό αποτύπωμα άνθρακα, απαιτείται η παραγωγή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές [εικόνα 2].